ALL ABOUT WINEMAKING

        კრახუნა თეთრყურძნიანი ვაზის ჯიშია, გეოგრაფიული დარაიონების მიხედვით იმერეთის ვაზის ჯიშთა ჯგუფს მიეკუთვნება. როგორც ისტორიულად, ისე ამჟამად იგი გავრცელებულია ზესტაფონისა და ბაღდათის რაიონებში. მცირე ნარგავებად ან მინარევების სახით გვხვდება აგრეთვე ტყიბულისა და წყალტუბოს რაიონებში. დანარჩენ მხარეებში კრახუნა მხოლოდ კოლექციებშია გაშენებული.

სამეურნეო დანიშნულებით მაღალხარისხოვანი საღვინე ვაზის ჯიშია, რის გამოც იგი საქართველოს სამრეწველო ვაზის ჯიშთა სტანდარტშია შეტანილი.

მისი პროდუქცია წარმატებით გამოიყენება როგორც მარკიანი სუფრის ღვინის, ისე მაგარი და სადესერტო ღვინოების დასამზადებლად. იმერული წესით დაყენებული კრახუნას ღვინო ხასიათდება ლამაზი შეფერილობით, ალკოჰოლის ნორმალური შემცველობით, დიდი სხეულითა და ჰარმონიით, მაღალი გემური მაჩვენებლებით, შენახვის დიდი უნარითა და ტრანსპორტაბელურობით. ყურძნის გვიანი კრეფისას მისგან მზადდება განსაკუთრებით მაღალი ღირსების მაგარი და სადესერტო ღვინო, ჯიშური არომატით მდიდარი და ხალისიანი მჟავიანობით. იმერეთის პირობებში კრახუნას ყურძენი გამოყენებულია აგრეთვე სასუფრედაც

ქართლში გავრცელებული წითელყურძნიანი ვაზის ჯიშია. სახელი მას დაერქვა მარცვლის კვერისებრი მოყვანილობის გამო. დგება საშუალო ხარისხის ღვინო. გამოსავლიანობა დიდი აქვს. წარსულში ჩინურთან და გორულ მწვანესთან კუპაჟში იძლეოდა ხალისიან ღვინოს “ხიდისთაური ვარდისფერის” სახით. ამ ჯიშს ფუნქციონალურად მდედრობითი ყვავილები აქვს (ერთსქესიანია) და საჭიროებს ხელოვნურ დამტვერვას, ამიტომ თავკვერის ნარგავში ორსქესიანი ვაზები მორიგეობით უნდა გაშენდეს. მწიფდება ოქტომბრის მეორე ნახევარში (V პერიოდი).

ალექსანდროული - რაჭაში გავრცელებული ძირითადი წითელყურძნიანი ვაზის ჯიშია. ამ ძვირფას ჯიშიდან ოდიდგანვე ამზადებდნენ სუფრის მშრალ ღვინოს “ალექსანდროული”-ს სახელწოდებით და სახელგანთქმულ ნახევრად ტკბილ ღვინო “ხვანჭკარას”. (რომლის კუპაჟში აგრეთვე შედის 5-დან 20%-მდე მუჯურეთული).
ალექსანდროული გავრცელებულია ქვედა რაჭაში მდ. რიონის მარჯვენა მხარეზე და ალპანისა და ორბელის მიკრორაიონებში. ხვანჭკარის მიკრორაიონში ეს ძვირფასი ჯიში გაშენებულია ზღვის დონიდან 700 მეტრზე, ყურძენი საშუალოზე ნაკლები მოსავლიანობისაა და იკრიფება ოქტომბრის პირველ ნახევრიდან.

ოჯალეში ერთ-ერთი უძველესი და გავრცელებული წითელყურძნიანი ვაზის ჯიშია სამეგრელოსა და ლეჩხუმში. ჯერ კიდევ XIX საუკუნეში ამ ჯიშიდან ამზადებდნენ ბუნებრივად მოტკბო ღვინოს, რომელიც შემდგომში პირველ ქართულ სამარკო ღვინოდ ჩამოყალიბდა.
ლეჩხუმისა და გურული ოჯალეში მკვეთრად განსხვავდება, როგორც ერთმანეთისაგან, ისე მეგრული ოჯალეშისაგან. ლეჩხუმის ოჯალეშიდან, ზუბი-ოყურეშის მიკრორაიონში, მზადდება მაღალი ღირსების ნახევრად ტკბილი ღვინო “ოჯალეში”. გურული ოჯალეში ადგილობრივი მოხმარებისაა და არ გამოიყენება მასიურ წარმოებაში. მეგრული ოჯალეში იძლევა სუფრის მშრალ ღვინოს, თავისი ძარღვიანობითა და ჰარმონიულობით ალაზნის მარჯვენა მხარის ღვინოებს ემსგავსება.
ვაზი საშუალო მოსავლისაა. სუსტად უძლებს სოკოვან დაავადებებს.
ლეჩხუმის ოჯალეში იკრიფება ნოემბრის პირველ ნახევარში (VI პერიოდი).

1 აბისტაჯ თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
2 აბსუაჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
3 აბშილური შავი სამეგრელო მც. გავრც.
4 აგაშკურ ვარდისფერი აფხაზეთი მც. გავრც.
5 აგბიჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
6 აგუტოლიჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
7 ადანასური შავი იმერეთი მც. გავრც.
8 ადრეული თეთრი ქართლი მც. გავრც.
9 ავასირხვა თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
10 ავრეხი თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
11 ათასარკვა შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
12 ათინაური თეთრი გურია მც. გავრც.
13 ათურქუჯ თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
14 აკაბილიჯ თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
15 აკასაჯ თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
16 აკაბილ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
17 აკუმშტალ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
18 აკიდო შავი გურია მც. გავრც.
19 აკლიკ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
20 აკომშტალ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
21 აკუბასა შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
22 აკუშარ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
23 ალადასტური შავი გურია მც. გავრც.
24 ალექსანდროული შავი რაჭა ფართ. Gავრც.
25 ალექსანდროული თეთრი თეთრი რაჭა მც. გავრც.
26 ალეში თეთრი ვარდისფერი რაჭა მც. გავრც.
27 ალმურა თეთრი თეთრი აჭარა მც. გავრც.
28 ალმურა შავი შავი აჭარა მც. გავრც.
29 ამგურჩალ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
30 ამლახუ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
31 ამოფხიჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
32 ანდრეული თეთრი ქართლი მც. გავრც.
33 ანდრიასეული თეთრი ქართლი მც. გავრც.
34 ანდრიული თეთრი ქართლი მც. გავრც.
35 აპაპინჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
36 აპუჯერა შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
37 აჯაპშ ვარდისფერი აფხაზეთი მც. გავრც.
38 აჯემჩიღ ვარდისფერი აფხაზეთი მც. გავრც.
39 აჯია ვარდისფერი აფხაზეთი მც. გავრც.
40 აჯიგრა ვარდისფერი აფხაზეთი მც. გავრც.
41 აჯკვაკვა თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
42 აჯხვატა თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
43 აჯყაფშ ვარდისფერი აფხაზეთი მც. გავრც.
44 არაბეული თეთრი თეთრი რაჭა მც. გავრც.
45 არაბეული შავი შავი რაჭა მც. გავრც.
46 არაგვისპირული თეთრი ქართლი მც. გავრც.
47 ასურეთული შავი შავი ქართლი საკმ. გავრც.
48 აფხაზურა თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
49 აფხაზური შავი ლეჩხუმი მც. გავრც.
50 აცილმიჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
51 აყაფშ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
52 აშუღაჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
53 აჩკიკიჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
54 აძნიჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
55 აწლიჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
56 აჭანდრის წითელი შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
57 ახალაკი მუქი წითელი აჭარა მც. გავრც.
58 ახარდან შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
59 ახუხუჯ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
60 ბადაგი მუქი ვადისფერი გურია მც. გავრც.
61 ბაზალეთური თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
62 ბათომურა შავი აჭარა მც. გავრც.
63 ბაღის ყურძენი თეთრი აჭარა მც. გავრც.
64 ბახვა შავი რაჭა მც. გავრც.
65 ბახვას ყურძენი შავი გურია მც. გავრც.
66 ბეგლარის ყურძენი თეთრი რაჭა მც. გავრც.
67 ბელარანი შავი ლეჩხუმი მც. გავრც.
68 ბელაქნური თეთრი საინგილო მც. გავრც.
69 ბეჯანა თეთრი მესხეთი მც. გავრც.
70 ბეჯანაური თეთრი კახეთი მც. გავრც.
71 ბერბეშო შავი რაჭა მც. გავრც.
72 ბეროულა თეთრი რაჭა მც. გავრც.
73 ბერძულა შავი გურია მც. გავრც.
74 ბეწოურა შავი იმერეთი მც. გავრც.
75 ბზვანურა შავი იმერეთი მც. გავრც.
76 ბორჩალო შავი ქართლი მც. გავრც.
77 ბროლა თეთრი აჭარა მც. გავრც.
78 ბუა ყურძენი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
79 ბუდეშური თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
80 ბუდეშური წითელი წითელი კახეთი მც. გავრც.
81 ბუერა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
82 ბუზა შავი ქართლი მც. გავრც.
83 ბურძღალა შავი აჭარა მც. გავრც.
84 ბურძღუმი შავი ქართლი მც. გავრც.
85 ბუტკო შავი აჭარა მც. გავრც.
86 ბუტკუა თეთრი რაჭა მც. გავრც.
87 გაბაშა თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
88 გაბეხაური თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
89 გაბეხაური შავი შავი იმერეთი მც. გავრც.
90 გავაზური შავი კახეთი მც. გავრც.
91 გამოყვანილი შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
92 განახარული შავი ქართლი მც. გავრც.
93 გაღმამხარული შავი კახეთი მც. გავრც.
94 გოდაათური ღია შავი სამეგრელო მც. გავრც.
95 გომის თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
96 გომის წითელი წითელი იმერეთი მც. გავრც.
97 გორგოული თეთრი აჭარა მც. გავრც.
98 გორულა თეთრი ქართლი საკმ. გავრც.
99 გორულა მწვანე თეთრი ქართლი ფართ. გავრც.
100 გრეხი თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
101 გრძელმტევანა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
102 გრძელმტევნინანი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
103 დაკიდულა თეთრი ქართლი მც. გავრც.
104 დამპალა შავი კახეთი მც. გავრც.
105 დანახარული მუქი წითელი ქართლი მც. გავრც.
106 დაქცეული შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
107 დედოფლის კითი თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
108 დევისთვალა თეთრი საინგილო მც. გავრც.
109 დიდმტეანა თეთრი საინგილო მც. გავრც.
110 დიდშავა შავი იმერეთი მც. გავრც.
111 დიღმურა წითელი ქართლი მც. გავრც.
112 დედათყურძენი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
113 დონდლაბი შავი შავი იმერეთი მც. გავრც.
114 დორდღო თეთრი გურია მც. გავრც.
115 დუდღუში თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
116 დღვლაბე თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
117 ეგურძგული თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
118 ენაგეთის თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
119 ენაგეთის წითელი შავი ქართლი მც. გავრც.
120 ენდელაძისეული შავი იმერეთი მც. გავრც.
121 ვაზისყბნის წითელი შავი კახეთი მც. გავრც.
122 ვაზისყბნის თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
123 ვაიოს საფერავი შავი აჭარა მც. გავრც.
124 ვანის ჩხავერი ვარდისფერი იმერეთი მც. გავრც.
125 ვარდისფერა ღია ვარდისფერი კახეთი მც. გავრც.
126 ვარდისფერი ყურძენი მუქი ვადისფერი კახეთი მც. გავრც.
127 ვაციწვერა თეთრი გურია მც. გავრც.
128 ვერტყვიჭალის შავი შავი იმერეთი მც. გავრც.
129 ვერტყვიჭალის თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
130 ვერნახი შავი სამეგრელო მც. გავრც.
131 ვირაყურძენი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
132 ვორონა შავი გურია მც. გავრც.
133 ზაქათალის შავი მუქი ვადისფერი საინგილო მც. გავრც.
134 ზაქათალის წითელი წითელი საინგილო მც. გავრც.
135 ზენათური თეთრი გურია მც. გავრც.
136 ზერდაგი თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
137 თაკვერი დიდმარცვალა შავი კახეთი მც. გავრც.
138 თაკვერი პატალანთეული შავი კახეთი მც. გავრც.
139 თაკვერი ქართლის შავი ქართლი მც. გავრც.
140 თაკვერი საფერავისებური შავი კახეთი მც. გავრც.
141 თავდაკიდული თეთრი მესხეთი მც. გავრც.
142 თავცეცხლა ვარდისფერი მესხეთი მც. გავრც.
143 თავწითელა თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
144 თბილური თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
145 თეთრი ხარისთვალა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
146 თეთრი მსხვილთვალა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
147 თეთრა თეთრი აჭარა მც. გავრც.
148 თეთრა ლაბილაძის თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
149 თეთრი ყურძენი თეთრი გურია მც. გავრც.
150 თეთრი ჩხავერი თეთრი გურია მც. გავრც.
151 თეთრიშა თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
152 თვალდამწვრისეული თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
153 თითა კახური თეთრი კახეთი მც. გავრც.
154 თითა იმერული თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
155 თითა რაჭული თეთრი რაჭა მც. გავრც.
156 თითა მესხური თეთრი მესხეთი მც. გავრც.
157 თოვანი თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
158 თუთაში თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
159 თურვანდი თეთრი აჭარა მც. გავრც.
160 თქვაფუნა თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
161 თქვლაფა თეთრი გურია მც. გავრც.
162 თქლაფა თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
163 თხლაფა თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
164 თხმორულა თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
165 თხურთხუ თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
166 ინგილოური თეთრი კახეთი მც. გავრც.
167 ინსტიტუტის გრძელმტევანა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
168 იყალთოს წითელი შავი კახეთი მც. გავრც.
169 კაბისტონი შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
170 კაიკაციშვილისეული თეთრი თეთრი აჭარა მც. გავრც.
171 კაკნატელა თეთრი გურია მც. გავრც.
172 კამური შავი შავი გურია მც. გავრც.
173 კამური თეთრი თეთრი გურია მც. გავრც.
174 კაპიტა წითელი ქართლი მც. გავრც.
175 კაპისტონი მეგრული თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
176 კაპისტონი მრგვალი შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
177 კაპისტონი თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
178 კაპისტონი გაღმოური თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
179 კაპისტონი წიწილიანი თეთრი გურია მც. გავრც.
180 კასპური თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
181 კატური თეთრი გურია მც. გავრც.
182 კახის თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
183 კახის წითელი შავი კახეთი მც. გავრც.
184 კახის ყურძენი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
185 კახური თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
186 კაჭიჭი შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
187 კეთილური შავი სამეგრელო მც. გავრც.
188 კერთოლი შავი სამეგრელო მც. გავრც.
189 კეშელავას თეთრი თეთრი გურია მც. გავრც.
190 კეხვა ვარდისფერი ქართლი მც. გავრც.
191 კვაწახურა თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
192 კვირისთავა თეთრი აჭარა მც. გავრც.
193 კიამოხტა თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
194 კიბურა ვარდისფერი აჭარა მც. გავრც.
195 კიკაჩა შავი წითელი გურია მც. გავრც.
196 კიკაჩა თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
197 კირწმაგარა შავი რაჭა მც. გავრც.
198 კირწწითელა შავი აჭარა მც. გავრც.
199 კლარჟული თეთრი აჭარა მც. გავრც.
200 კლდის წითელი შავი მესხეთი მც. გავრც.
201 კლერტმაგარა შავი იმერეთი მც. გავრც.
202 კოლოში შავი სამეგრელო მც. გავრც.
203 კორტნულა შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
204 კორძალა წითელი გურია-აჭარა მც. გავრც.
205 კოცხანა შავი გურია მც. გავრც.
206 კრახუნა თეთრი თეთრი იმერეთი ფართ. გავრც.
207 კრახუნა შავი შავი იმერეთი მც. გავრც.
208 კუდურაული თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
209 კუმსი თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
210 კუმსი შავი შავი კახეთი მც. გავრც.
211 კუმსი ყვითელი ყვითელი კახეთი მც. გავრც.
212 კუმუშა წითელი გურია მც. გავრც.
213 კუნძა თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
214 კუნძა შავი შავი იმერეთი მც. გავრც.
215 კუპრაშვილისეული შავი იმერეთი მც. გავრც.
216 კურკენა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
217 კუტალა შავი სამეგრელო მც. გავრც.
218 ლაგილური თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
219 ლაკი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
220 ლაკოაჯ მუქი ლურჟი აფხაზეთი მც. გავრც.
221 ლეკური ყურძენი შავი კახეთი მც. გავრც.
222 ლივანურა თეთრი თეთრი აჭარა მც. გავრც.
223 ლივანურა შავი შავი აჭარა მც. გავრც.
224 მაგარა შავი აჭარა მც. გავრც.
225 მაგანაკური წითელი გურია მც. გავრც.
226 მაისა თეთრი გურია მც. გავრც.
227 მამუკას საფერე შავი იმერეთი მც. გავრც.
228 მამუკა ვაზი შავი იმერეთი მც. გავრც.
229 მანდიკოური წითელი გურია მც. გავრც.
230 მარგული საფერე შავი იმერეთი მც. გავრც.
231 მარნეულის ადრეულა თეთრი ქართლი მც. გავრც.
232 მარნეულის შავი შავი ქართლი მც. გავრც.
233 მარჟენი ვარდისფერი ვარდისფერი კახეთი მც. გავრც.
234 მაური თეთრი თეთრი გურია მც. გავრც.
235 მაღლარი შავი იმერეთი მც. გავრც.
236 მაღრანული შავი იმერეთი მც. გავრც.
237 მაჩანოური შავი იმერეთი მც. გავრც.
238 მაჩანოური წითელი იმერეთი მც. გავრც.
239 მაჭყვატური შავი სამეგრელო მც. გავრც.
240 მახათური წითელი გურია მც. გავრც.
241 მახვატელი თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
242 მგალობლიშვილი შავი იმერეთი მც. გავრც.
243 მეგრელაური თეთრი რაჭა მც. გავრც.
244 მეკრენჩხულა თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
245 მეკრენჩხი შავი აჭარა მც. გავრც.
246 მელიკუდა თეთრი ქართლი ფართ. გავრც.
247 მელანისეული შავი იმერეთი მც. გავრც.
248 მენჟიანთეული შავი კახეთი მც. გავრც.
249 მირზანული თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
250 მისკიეთა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
251 მკვრივი ყურძენი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
252 მორცხულა შავი აჭარა მც. გავრც.
253 მოსავლიანი შავი კახეთი მც. გავრც.
254 მოქათური წითელი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
255 მსხვილთვალა თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
256 მსხვილთვალა თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
257 მსხვილთვალა შავი შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
258 მსხვილკუმფხალა თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
259 მტევანდიდი შავი გურია მც. გავრც.
260 მტრედისფერა შავი იმერეთი მც. გავრც.
261 მტრედისფეხა წითელი გურია მც. გავრც.
262 მურადოული თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
263 მუხამწვანე თეთრი ქართლი მც. გავრც.
264 მუხიშხა შავი სამეგრელო მც. გავრც.
265 მუჟურეთული შავი რაჭა-ლეჩხუმი საკმ. გავრც.
266 მცვივანი კახური თეთრი კახეთი მც. გავრც.
267 მცვივანი ადრეულა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
268 მცვივანი პატალანთეული თეთრი კახეთი მც. გავრც.
269 მცვივანი იმერული თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
270 მცვივანი რაჭული თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
271 მცვივანი გურული წითელი გურია მც. გავრც.
272 მწვანე კახური თეთრი კახეთი მც. გავრც.
273 მწვანე ყვითელი ყვითელი კახეთი მც. გავრც.
274 მწვანურა თეთრი აჭარა მც. გავრც.
275 მწვანე აჭარული თეთრი აჭარა მც. გავრც.
276 მწვანე ავრეხი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
277 მწვანე იმერული თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
278 მწვანე რაჭული თეთრი რაჭა მც. გავრც.
279 მწკლარტა შავი კახეთი მც. გავრც.
280 მჭკნარა დონდღლაბი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
281 მხარგრძელი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
282 მხარგრძელი ყვითელი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
283 ნათელა თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
284 ნაკუთვნეული შავი რაჭა მც. გავრც.
285 ნაშენება შავი გურია მც. გავრც.
286 ნაცარა შავი რაჭა მც. გავრც.
287 ნოშრიო შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
288 ობჩური შავი შავი იმერეთი მც. გავრც.
289 ორბელური შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
290 ორჟოხული თეთრი აჭარა მც. გავრც.
291 ოფოფი თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
292 ოფოურა შავი გურია მც. გავრც.
293 ოხტოურა თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
294 ოქროულა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
295 ოქონა თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
296 ოცხანური საფერე შავი იმერეთი საკმ. გავრც.
297 ოჟალეში შავი სამეგრელო საკმ. გავრც.
298 ოჟალეში გურიის შავი გურია მც. გავრც.
299 პაატასეული წითელი კახეთი მც. გავრც.
300 პანეში შავი სამეგრელო მც. გავრც.
301 პაპასკირი შავი კახეთი მც. გავრც.
302 პეტრიჯი შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
303 პირღებულა თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
304 პირღებულა შავი შავი ქართლი მც. გავრც.
305 პირღებულა ვარდისფერი ვარდისფერი ქართლი მც. გავრც.
306 პოვნილი მუქი წითელი აჭარა მც. გავრც.
307 პუმპულა შავი სამეგრელო მც. გავრც.
308 ჯღია მუქი წითელი კახეთი მც. გავრც.
309 ჯღია საგვიანო შავი კახეთი მც. გავრც.
310 რაბათის წითელი შავი იმერეთი მც. გავრც.
311 რკო შავი შავი იმერეთი მც. გავრც.
312 რკო თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
313 რქაწითელი თეთრი კახეთი ფართ. გავრც.
314 რცხილი შავი გურია მც. გავრც.
315 საადრეო თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
316 საბატონო თეთრი ქართლი მც. გავრც.
317 საირმულა თეთრი ლეჩხუმი მც. გავრც.
318 საკმიელა თეთრი გურია მც. გავრც.
319 საკნატურა თეთრი გურია მც. გავრც.
320 საკუმა თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
321 სალიკლევი შავი აჭარა მც. გავრც.
322 სამარხი თეთრი გურია მც. გავრც.
323 სამაჭრო თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
324 სამაჭრია შავი იმერეთი მც. გავრც.
325 სამჩხავერა წითელი გურია მც. გავრც.
326 სამადაშვილისეული წითელი კახეთი მც. გავრც.
327 სამჭაჭა შავი იმერეთი მც. გავრც.
328 საფარეული თეთრი მესხეთი მც. გავრც.
329 საფერავი თეთრი შავი კახეთი ფართ. გავრც.
330 საფერავი ბუდეშურისებური შავი კახეთი მც. გავრც.
331 საფერავი ფაჩხა შავი კახეთი მც. გავრც.
332 საფერავი ატენის შავი ქართლი მც. გავრც.
333 საფერავი ბეჯაშვილის შავი ქართლი მც. გავრც.
334 საფერავი მეჟვრისხევის შავი ქართლი მც. გავრც.
335 საფერავი გურიის შავი გურია მც. გავრც.
336 საფერავი აჭარული შავი აჭარა მც. გავრც.
337 საფერავი მსხვილმარცვალა შავი კახეთი მც. გავრც.
338 საფენა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
339 საღვინე წითელი შავი კახეთი მც. გავრც.
340 საჩურჩხლე თეთრი კახეთი მც. გავრც.
341 საწური შავი აჭარა მც. გავრც.
342 სიმონასეული შავი კახეთი მც. გავრც.
343 სიონის თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
344 სირგულა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
345 სუფრის თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
346 სხალთაური თეთრი აჭარა მც. გავრც.
347 სხილათუბანი შავი გურია მც. გავრც.
348 ტაგიძურა შავი აჭარა მც. გავრც.
349 ტატლიჯი შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
350 ტატანაური ვარდისფერი ქართლი მც. გავრც.
351 ტყის ვაზი შავი აჭარა მც. გავრც.
352 ტყის ყურძენა შავი აჭარა მც. გავრც.
353 უსახელოური შავი რაჭა-ლეჩხუმი საკმ. გავრც.
354 უსახელოური ვარდისფერი ვარდისფერი იმერეთი მც. გავრც.
355 უსახელო წითელი შავი სამეგრელო მც. გავრც.
356 უჩაჭუბური შავი სამეგრელო მც. გავრც.
357 უჩახარდანი შავი სამეგრელო მც. გავრც.
358 უცნობი შავი შავი კახეთი მც. გავრც.
359 უცნობი თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
360 უწყვეტი თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
361 ფართალა თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
362 ფართალა შავი შავი ქართლი მც. გავრც.
363 ფაჩხატა შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
364 ფეროვანი შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
365 ფეროვანი პატარიძის ვარდისფერი იმერეთი მც. გავრც.
366 ფერუანი შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
367 ფითრა თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
368 ქართული საადრეო თეთრი კახეთი მც. გავრც.
369 ქართლური ჭროღა წითელი ქართლი მც. გავრც.
370 ქართულა თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
371 ქაქიტაური თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
372 ქაქუთურა თეთრი გურია მც. გავრც.
373 ქველოური შავი იმერეთი მც. გავრც.
374 ქვიშხური (გორული მწვანე) თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
375 ქისი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
376 ქისტაურული შავი შავი კახეთი მც. გავრც.
377 ქიშური საადრეო თეთრი ქართლი მც. გავრც.
378 ქიშური თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
379 ქიშური შავი შავი ქართლი მც. გავრც.
380 ქიშური მსხვილმარცვალა თეთრი ქართლი მც. გავრც.
381 ქორქაულა შავი აჭარა მც. გავრც.
382 ქურთას ვარდისფერი ვარდისფერი ქართლი მც. გავრც.
383 ქციის თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
384 ქციის შავი შავი ქართლი მც. გავრც.
385 ღარიბა თეთრი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
386 ღარიბა შავი შავი ქართლი მც. გავრც.
387 ღვანურა შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
388 ღვინის თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
389 ღვინის წითელი შავი კახეთი მც. გავრც.
390 ღორისთვალა შავი იმერეთი მც. გავრც.
391 ღრუბელა ქართლის ღრუბლის ფერი ქართლი მც. გავრც.
392 ღრუბელა კახური ღრუბლის ფერი კახეთი მც. გავრც.
393 ღრუბელა იმერული ღრუბლის ფერი იმერეთი მც. გავრც.
394 ყვირა შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
395 ყითელი ცხენისძუძუ თეთრი კახეთი მც. გავრც.
396 ყორნისთვალა შავი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
397 შაბა თეთრი ქართლი მც. გავრც.
398 შავბარდა შავი იმერეთი მც. გავრც.
399 შავი ყურძენი შავი კახეთი მც. გავრც.
400 შავი ამლახუ შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
401 შავთხილა შავი კახეთი მც. გავრც.
402 შავკაპიტო შავი ქართლი მც. გავრც.
403 შავშურა თეთრი აჭარა მც. გავრც.
404 შავყურძენა შავი იმერეთი მც. გავრც.
405 შავჩხავერა შავი გურია მც. გავრც.
406 შემოდგომის შავი შავი იმერეთი მც. გავრც.
407 შირაკენი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
408 შიშველი შავი აჭარა მც. გავრც.
409 ჩაკმაშურა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
410 ჩეკოლოში თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
411 ჩეპეში წითელი გურია მც. გავრც.
412 ჩერგვალი თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
413 ჩეში თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
414 ჩეჭკიში თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
415 ჩეჭიფეში თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
416 ჩეხარდანი თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
417 ჩინური თეთრი ქართლი ფართ. გავრც.
418 ჩინური შავი შავი ქართლი მც. გავრც.
419 ჩინური ავრეხი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
420 ჩიტისთვალა თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
421 ჩიტისთვალა ქართლის თეთრი ქართლი მც. გავრც.
422 ჩიტისთვალა შავი შავი კახეთი მც. გავრც.
423 ჩიტისთვალა ბოდბური თეთრი კახეთი მც. გავრც.
424 ჩიტისთვალა აჭარული შავი აჭარა მც. გავრც.
425 ჩიღვინაური თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
426 ჩიჩკიში თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
427 ჩხაბერძულა შავი სამეგრელო მც. გავრც.
428 ჩხავერი შავი გურია ფართ. გავრც.
429 ჩხინკოური თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
430 ჩხინკილოური თეთრი გურია მც. გავრც.
431 ჩხოროკუნი წითელი სამეგრელო მც. გავრც.
432 ჩხუში შავი სამეგრელო მც. გავრც.
433 ჩხუჩეში თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
434 ცანაფითა შავი გურია მც. გავრც.
435 ცვითე თეთრი აჭარა მც. გავრც.
436 ცივჩხავერა შავი გურია მც. გავრც.
437 ცივჩხავერა ვარდისფერი ვარდისფერი გურია მც. გავრც.
438 ცისფერერულა რუხი გურია მც. გავრც.
439 ციცქა გაბეხაური თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
440 ციცქა საჩხერული თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
441 ციცქა თეთრი იმერეთი ფართ. გავრც.
442 ცოლიკაური თეთრი იმერეთი ფართ. გავრც.
443 ცოლიკაური მსხვილთვალა თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
444 ცოლიკაური გრძელმარცვალა თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
445 ცოლიკაური კოხიძის თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
446 ცრუ ცოლიკაური თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
447 ცხენისძუძუ კახური თეთრი კახეთი მც. გავრც.
448 ცხენისძუძუ თეთრი თეთრი მესხეთი მც. გავრც.
449 ცხენისძუძუ შავი შავი მესხეთი მც. გავრც.
450 ცხენისძუძუ აჭარული შავი აჭარა მც. გავრც.
451 ცხენისძუძუ აფხაზური შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
458 ძველი ობჩური შავი იმერეთი მც. გავრც.
459 ძველი სამაჭრე შავი იმერეთი მც. გავრც.
460 ძიგანიძე შავი იმერეთი მც. გავრც.
461 ძიგანოური შავი იმერეთი მც. გავრც.
462 ძირაგეულის შავი შავი იმერეთი მც. გავრც.
463 ძუვანი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
464 წალენჟიხის თეთრი თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
465 წვინდირხვა შავი აფხაზეთი მც. გავრც.
466 წვიტე თეთრი აჭარა მც. გავრც.
467 წვრილმარცვალა თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
468 წითელი ვაზი წითელი ქართლი მც. გავრც.
469 წითელოური წითელი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
470 წითლანი ვარდისფერი გურია მც. გავრც.
471 წირქვალი თეთრი თეთრი იმერეთი მც. გავრც.
472 წირქვანი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
473 წმინდა თეთრი თეთრი რაჭა-ლეჩხუმი მც. გავრც.
474 წნორის თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
475 წობენურა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
476 წულუკიძის თეთრა თეთრი რაჭა მც. გავრც.
477 წყობილა შავი კახეთი მც. გავრც.
478 ჭანკილოური შავი იმერეთი მც. გავრც.
479 ჭიჭიეთის თეთრა თეთრი გურია მც. გავრც.
480 ჭეჭიბერა თეთრი აჭარა მც. გავრც.
481 ჭვარტალა თეთრი კახეთი მც. გავრც.
482 ჭვიტილური თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
483 ჭითაში წითელი სამეგრელო მც. გავრც.
484 ჭიპაკური შავი აჭარა მც. გავრც.
485 ჭოდი შავი აჭარა მც. გავრც.
486 ჭოტიში შავი სამეგრელო მც. გავრც.
487 ჭროღა კახური თეთრი კახეთი მც. გავრც.
488 ჭროღა ქართლის თეთრი ქართლი მც. გავრც.
489 ჭუბერი თეთრი სამეგრელო მც. გავრც.
490 ჭუბულო შავი ლეჩხუმი მც. გავრც.
491 ჭუმუტა შავი გურია მც. გავრც.
492 ჭყაპა თეთრი ქართლი მც. გავრც.
493 ჭყარტალა თეთრი ქართლი მც. გავრც.
494 ხარისთვალა თეთრი თეთრი კახეთი მც. გავრც.
495 ხარისთვალა შავი შავი კახეთი მც. გავრც.
496 ხარისთვალა ქართლის თეთრი ქართლი მც. გავრც.
497 ხარისთვალა მესხური თეთრი მესხეთი მც. გავრც.
498 ხარისთვალა კოლხური მუქი ვარდისფერი იმერეთი მც. გავრც.
499 ხარისთვალა აჭარული შავი აჭარა მც. გავრც.
500 ხაფშირა მოყვ. მომწვანო აფხაზეთი მც. გავრც.
501 ხემხუ შავი გურია მც. გავრც.
502 ხითერი (უღია) შავი იმერეთი მც. გავრც.
503 ხიხვი ლეჩხუმის თეთრი ლეჩხუმი მც. გავრც.
504 ხიხვი რაჭული თეთრი რაჭა მც. გავრც.
505 ხიხვი (ჟანანურა) თეთრი კახეთი მც. გავრც.
506 ხოტეურა შავი რაჭა მც. გავრც.
507 ხოფათური თეთრი რაჭა მც. გავრც.
508 ხოჟისთოლი შავი სამეგრელო მც. გავრც.
509 ხროგი შავი რაჭა მც. გავრც.
510 ხუნალიჯი თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
511 ხუპინიჯი მომწვ. მოყითალო აფხაზეთი მც. გავრც.
512 ხუტუნიჯი თეთრი აფხაზეთი მც. გავრც.
513 ხუშია თეთრი თეთრი გურია მც. გავრც.
514 ხუშია შავი შავი გურია მც. გავრც.
515 ჟავახეთურა თეთრი აჭარა მც. გავრც.
516 ჟანი შავი გურია მც. გავრც.
517 ჟანი ნაკაშიძის შავი გურია მც. გავრც.
518 ჟანი ციხური შავი გურია მც. გავრც.
519 ჟაჭვაძისეული შავი კახეთი მც. გავრც.
520 ჟვარი თეთრი ქართლი მც. გავრც.
521 ჟინეში შავი აჭარა მც. გავრც.

ცოლიკოური - იმერული  თეთრყურძნიანი ვაზის ჯიშია. იგი რქაწითელის შემდეგ ყველაზე მეტად არის გავრცელებული საქართველოში (იმერეთი, ლეჩხუმი, აჭარა, გურია, სამეგრელო, აფხაზეთი). ცოლიკოურისაგან მზადდება ევროპული ტიპის ღვინო “ცოლიკოური”, იმერული ტიპის ღვინოები “სვირი” და “არგვეთა”. ლეჩხუმში, ტვიშის მიკროზონაში ცოლიკოურიდან მზადდება ძვირფასი, ბუნებრივად ნახევრად ტკბილი ღვინო “ტვიში”, ვარციხის მიკრორაიონში კი ამზადებენ სახელგანთქმულ სამარკო კონიაკს “ვარციხე”. ამ ჯიშიდან აგრეთვე ამზადებენ  შემაგრებულ ღვინო “რატევანს”. დასავლეთ საქართველოს ვაზის ნარგაობაში ცოლიკოურს 90%-ამდე ფართობი უჭირავს.

მწიფდება ოქტომბრის შუა რიცხვებიდან(V პერიოდი).

გორული მწვანე ქართლის ჯიშებიდან ერთ-ერთი საუკეთესოა. ზემო იმერეთში მისი სინონიმია “ქვიშხური”. მარცვალი მომწვანო-მოყვითალო ფერისაა. მზეზე ვარდისფერი გადაჰკრავს. იტანს ყინვას, ჭრაქს შედარებით სუსტად უძლებს, ფილოქსერაგამძლეა. გვხვდება გორის, კასპის, მცხეთის, დუშეთისა და ცხინვალის რაიონებში. შუა ქართლში მისგან აყენებენ სუფრის ევროპული ტიპის ღვინოს, ზემო ქართლში კი ცქრიალა ღვინომასალას. გორულ მწვანესა და ჩინურის ღვინომასალებს ადუღებენ თავკვერის ჭაჭაზე, რის შედეგადაც მიიღება ვარდისფერი ღვინო ” ხიდისთაური”. რაჭაში გორული მწვანე ცნობილია თბილულის სახელწოდებით. მწიფდება ოქტომბრის შუა რიცხვებიდან (V პერიოდი).